Απορία (νεοφιλελεύθερου) ψάλτου βηξ

Από τις εποχές του πακτωλού των Ευρωπαϊκών χρηματοδοτήσεων ακόμη, η Θεσσαλονίκη ήταν η μεγάλη αδικημένη. Η απουσία των κατάλληλων υποδομών στερεί σήμερα από την πόλη τις προϋποθέσεις για την αξιοποίηση των πολλαπλών συγκριτικών της πλεονεκτημάτων.

Κορυφαίο παράδειγμα της ιδιότυπης αδιαφορίας για τη Θεσσαλονίκη είναι τα έργα του Μετρό, ύψους συνολικά και για τις δύο υπό κατασκευή γραμμές, 1,5 δις Ευρώ. Τα έργα ενώ ξεκίνησαν το 2006 και επρόκειτο να ολοκληρωθούν το 2012, μετά από καθυστερήσεις και δυσλειτουργίες, σταμάτησαν το 2013. Το πιο ενδιαφέρον είναι ότι αυτό συνέβη επί κυβερνήσεων ΝΔ, η οποία καυχάται και επαίρεται ότι ως νεοφιλελεύθερη πολιτική δύναμη, μπορεί να εγγυηθεί κατά τον πλέον αξιόπιστο τρόπο επενδύσεις και ανάπτυξη…
Την ώρα λοιπόν που η σκληρά πληττόμενη από την κρίση χώρα χρειάζονταν επειγόντως επενδύσεις και νέες θέσεις εργασίας, οι νεοφιλελεύθεροι σταμάτησαν το μεγαλύτερο έργο υποδομής της Θεσσαλονίκης, παγώνοντας εκατοντάδες εκατομμύρια εγκεκριμένα Ευρώ, βάζοντας στην ανεργία χιλιάδες εργαζόμενους και καταστρέφοντας εκατοντάδες επιχειρηματίες στις περιοχές των εγκαταλελειμμένων εργοταξίων.

Μνημείο άλλης μιας χαμένης αναπτυξιακής ευκαιρίας για τους νεοφιλελεύθερους, αποτελεί το ανιστόρητο εκείνο δίλημμα «ή αρχαία ή Μετρό» με το οποίο δίχασαν την πόλη και το οποίο έγινε τελικά μια από τις αιτίες να σταματήσει το έργο. Αποδείχθηκε έτσι πόσο κοντόφθαλμη ήταν η αντίληψή τους για την οικονομική ανάπτυξη μιας πόλης για την οποία η ιστορία και ο πολιτισμός της συνιστούν τα πλέον σημαντικά συγκριτικά της πλεονεκτήματα.

Ιδιαίτερη μνεία θα πρέπει να γίνει όμως και για τη σημαντικότερη «επένδυση» της Θεσσαλονίκης επί των ημερών της ΝΔ, για τον… κρατικοδίαιτο, όσον αφορά τις δαπάνες και ιδιωτικό, όσον αφορά τα κέρδη, ΟΑΣΘ. Που απεδείχθη, όπως αποκάλυψαν με στοιχεία ο υπουργός Υποδομών και Μεταφορών και ο νέος πρόεδρος του Οργανισμού, το μεγαλύτερο διαχρονικό σκάνδαλο μεταφοράς πόρων από τα δημόσια ταμεία σε μια ομάδα ιδιωτών με προνομιακές πολιτικές σχέσεις με προηγούμενες κυβερνήσεις. Ένας ζημιογόνος και επιδοτούμενος οργανισμός, ο οποίος είχε ετήσια εξασφαλισμένη απόδοση κεφαλαίου από 79% μέχρι 745%!

Ένα σκάνδαλο που ξεκίνησε επί ΕΡΕ και αναστήθηκε επί υπουργίας του σημερινού αντιπροέδρου της ΝΔ, Κωστή Χατζηδάκη. Ο οποίος, με νόμο που δεν πέρασε ποτέ από το Ελεγκτικό Συνέδριο, συνέδεσε… αορίστως τη λήξη της σύμβασης του ΟΑΣΘ με το δημόσιο, με το πέρας των έργων του Μετρό. Το οποίο, όλως τυχαίως, σταμάτησε λίγο αργότερα να εκτελείται, δίνοντας την ευκαιρία στην προνομιούχο ομάδα των μετόχων να συνεχίζει να κερδοσκοπεί σε βάρος του δημοσίου.

Το σταμάτημα του μεγαλύτερου έργου υποδομής στη Θεσσαλονίκη, το τεχνητό δίλημμα «ή αρχαία ή Μετρό» που εξελίχθηκε σε «ούτε αρχαία ούτε Μετρό» και η ενίσχυση της κρατικοδίαιτης κερδοσκοπικής «επένδυσης» του ΟΑΣΘ, αντανακλά τις πραγματικές προθέσεις των νεοφιλελεύθερων για τις επενδύσεις και την ανάπτυξη.

Τα χρόνια πέρασαν και στην κυβέρνηση ήρθε μια αριστερή πολιτική δύναμη που δεν είχε καμία σχέση με το πάρτι που οδήγησε τη χώρα στην καταστροφή, η οποία απέδειξε ότι διαθέτει και την πολιτική βούληση, αλλά και την ικανότητα να αποκαταστήσει τις νεοφιλελεύθερες… αμαρτίες στη Θεσσαλονίκη.

Το Μετρό ξεκόλλησε και το έργο σήμερα «τρέχει», για πρώτη φορά, με σαφή ορίζοντα ολοκλήρωσης. Ανέκδοτο πλέον στη Θεσσαλονίκη δεν είναι το Μετρό, αλλά αυτοί που το σταμάτησαν…

Το καινοτόμο έργο στον σταθμό Βενιζέλου που σήμερα εκτελείται σε στενή συνεργασία της Αττικό Μετρό με τον Δήμο Θεσσαλονίκης και το υπουργείο Πολιτισμού, προβλέπει τη συνύπαρξη «και αρχαίων και Μετρό», με μεγάλα οφέλη για την οικονομία της πόλης, αφού αναμένεται να προσελκύσει τουρισμό και να τονώσει την αγορά της.
Τέλος, το νεοφιλελεύθερο σκάνδαλο ΟΑΣΘ πήρε τέλος, αφού ο Οργανισμός κρατικοποιήθηκε και ήδη τελεί σε καθεστώς εκκαθάρισης. Η πόλη ανέπνευσε, καθώς οι άνεργοι δεν θα πληρώνουν στο εξής εισιτήριο, όπως συμβαίνει και στην Αθήνα, ενώ εμφανίστηκαν, από τις πρώτες κιόλας ημέρες, εκατό και πλέον λεωφορεία, παροπλισμένα μέχρι χτες στα αμαξοστάσια. Επιπλέον, η συγκρότηση δημόσιου οργανισμού που θα εποπτεύει τις αστικές συγκοινωνίες της Θεσσαλονίκης, άνοιξε νέες προοπτικές για τον σχεδιασμό ενός ολοκληρωμένου δικτύου συγκοινωνιών, προς όφελος του πολίτη και του δημοσίου συμφέροντος.

Τούτων δοθέντων, η… αφωνία του Κυριάκου Μητσοτάκη από τη ΔΕΘ για τα μεγάλα προβλήματα της Θεσσαλονίκης, δεν ήταν παρά ομολογία ενοχής του κόμματός του για ό,τι συνέβη. Το ίδιο και η σιγή του κατά τα άλλα λαλίστατου δημάρχου της Θεσσαλονίκης, απέναντι στις τεράστιες ευθύνες των νεοφιλελεύθερων πολιτικών επιλογών στην πόλη.
Η αφωνία του νεοφιλελεύθερου μπλοκ είναι η μεγαλύτερη ομολογία ενοχής για τα δεινά που οι επιλογές του προκάλεσαν στη Θεσσαλονίκη.

*Το άρθρο του καθηγητή Γιάννη Μυλόπουλου, προέδρου της Αττικό Μετρό Α.Ε., δημοσιεύθηκε στις 19 Σεπτεμβρίου 2017 στην Εφημερίδα των Συντακτών.