Τι συνέβη στην 65η Σύνοδο των Πρυτάνεων

Στις 22 και 23 Οκτωβρίου πραγματοποιήθηκε στο Ρέθυμνο η 65η Σύνοδος των Πρυτάνεων.  Την πρώτη ημέρα της Συνόδου συζητήθηκαν τα μεγάλα προβλήματα που αντιμετωπίζουν σήμερα τα πανεπιστήμια της χώρας και συγκεκριμένα τα οικονομικά και ελλιπούς χρηματοδότησης, τα προβλήματα ανεπάρκειας υποδομών, ελλείψεων διδακτικού, διοικητικού και τεχνικού προσωπικού, καθυστέρησης διορισμών νέων μελών ΔΕΠ, απουσίας σταθερής πολιτικής για τη χρηματοδότηση της έρευνας, (προγράμματα Ηράκλειτος, Θαλής κλπ), καθώς και τα προβλήματα που προκαλούνται από τη μη έγκριση, από πλευράς υπουργείου, νέων μεταπτυχιακών προγραμμάτων.

Ο Πρύτανης και οι αντιπρυτάνεις του Αριστοτέλειου Πανεπιστημίου της Θεσσαλονίκης ανέπτυξαν τα προβλήματα που αντιμετωπίζει το μεγαλύτερο πανεπιστήμιο της χώρας, περιέγραψαν τις εξαιρετικά δυσχερείς συνθήκες εντός των οποίων αυτό καλείται να λειτουργήσει τη φετινή χρονιά, κυρίως λόγω της πρωτοφανούς μείωσης του τακτικού προϋπολογισμού και των δημοσίων επενδύσεων, αλλά και ως αποτέλεσμα των μεγάλων ελλείψεων σε προσωπικό και εξήγησαν την ιδιαιτερότητα της φετινής χρονιάς, κατά την οποία αυξήθηκαν σημαντικά οι δαπάνες του ΑΠΘ, ως αποτέλεσμα της αύξησης του πλήθους των φοιτητών λόγω μετεγγραφών. Τέλος παρουσίασαν το ψήφισμα της Συγκλήτου του ΑΠΘ, καθώς και το πνεύμα της γενικότερης συζήτησης που διαμορφώθηκε στην ειδική συνεδρίασή της στις 18/10.

Τη δεύτερη ημέρα, 23/10 το πρωί, κατατέθηκε στη Σύνοδο το κείμενο διαβούλευσης του υπουργείου με τις προτάσεις για τις αλλαγές στην ανώτατη εκπαίδευση. Η Σύνοδος των Πρυτάνεων μετά από μακρά συζήτηση όπου αναπτύχθηκαν όλες οι απόψεις αναφορικά με τις συγκεκριμένες προτάσεις, κατέληξε στο ακόλουθο ομόφωνο ψήφισμα σχετικά με το θέμα αυτό:

 

Η Σύνοδος των Πρυτάνεων έλαβε γνώση του κειμένου διαβούλευσης, που για πρώτη φορά κατατέθηκε απ’ ευθείας σε αυτήν, από το Υπουργείο Παιδείας, Δια Βίου Μάθησης και Θρησκευμάτων για την έναρξη του διαλόγου σχετικά με το θεσμικό πλαίσιο για το δημόσιο Πανεπιστήμιο.

Η Σύνοδος αντιμετωπίζει το προς διαβούλευση κείμενο με ιδιαίτερη επιφύλαξη, δεδομένου ότι εκτός των άλλων εγείρονται σοβαρά θέματα συνταγματικότητας σε προτεινόμενες διατάξεις. Μια πραγματική βάση συζήτησης για τη Σύνοδο θα ήταν η πλήρης κατοχύρωση της αυτοδιοίκησης των Πανεπιστημίων και η διασφάλιση του δημόσιου χαρακτήρα τους. Η επιδίωξη μεγαλύτερης αποτελεσματικότητας στην οργάνωση και λειτουργία των Πανεπιστημίων επιτυγχάνεται με όρους δημοκρατίας και ακαδημαϊκότητας. Η Σύνοδος γνωρίζει σε βάθος τα προβλήματα που αντιμετωπίζει σήμερα το Ελληνικό Δημόσιο Πανεπιστήμιο: τα εντεινόμενα οικονομικά προβλήματα των Ιδρυμάτων, οι χρόνιες ελλείψεις σε ακαδημαϊκό, διοικητικό και τεχνικό προσωπικό καθώς και σε υποδομές, η έλλειψη σταθερής και αξιόπιστης πολιτικής υποστήριξης της έρευνας συνθέτουν το σημερινό τοπίο.

Η Σύνοδος αποκρούει φαινόμενα συκοφάντησης του Ελληνικού Δημόσιου Πανεπιστημίου που κλιμακώνονται καθημερινά και διαμορφώνουν συνθήκες απαξίωσής τους.

Λαμβάνοντας υπόψη τα θετικά στοιχεία της μεταρρύθμισης που προκύπτουν από τις μέχρι σήμερα προτάσεις, η Σύνοδος δεσμεύεται να επεξεργαστεί και να καταθέσει στο προσεχές διάστημα, ολοκληρωμένη πρόταση που θα αφορά στην ανασυγκρότηση του Πανεπιστημίου με γνώμονα το συμφέρον της Παιδείας και της Ελληνικής Κοινωνίας.
 

Τα θέματα τα οποία σύμφωνα με το ομόφωνο ψήφισμα της Συνόδου συγκεντρώνουν τις σοβαρές επιφυλάξεις της, καθώς εγείρουν ζητήματα αντισυνταγματικότητας, καθώς και μη συμβατότητας με τις ακαδημαϊκές αρχές, αφορούν στο προτεινόμενο διοικητικό μοντέλο για τα πανεπιστήμια, το οποίο πλήττει τον συνταγματικά κατοχυρωμένο θεσμό της αυτοδιοίκησης των ΑΕΙ. Συγκεκριμένα αναφέρονται οι προβλέψεις περί μεταφοράς αρμοδιοτήτων από τη Σύγκλητο και το Πρυτανικό Συμβούλιο προς τα «συμβούλια διοίκησης» στα οποία θα συμμετέχουν και εξωπανεπιστημιακοί, καθώς και η μη άμεση εκλογή, αλλά ο διορισμός των πρυτάνεων από τα «συμβούλια», μετά από διεθνή προκήρυξη, σύμφωνα με την οποία υποψήφιοι μπορεί να είναι και καθηγητές εκτός των οικείων ιδρυμάτων, ακόμη και από ιδρύματα του εξωτερικού.

Στην απογευματινή συνεδρία το ψήφισμα παραδόθηκε στην ηγεσία του υπουργείου της Παιδείας, ενώ ταυτόχρονα τα μέλη της Συνόδου παρουσίασαν στην υπουργό και τον υφυπουργό τα μεγάλα προβλήματα των ιδρυμάτων τους. Ο Πρύτανης του ΑΠΘ παρουσίασε το ψήφισμα της Συγκλήτου του ΑΠΘ και περιέγραψε την αδιέξοδη οικονομική κατάσταση στο πανεπιστήμιο, καθώς και την κατάσταση που διαμορφώνεται λόγω ελλείψεων στις αίθουσες και τις κτιριακές και εργαστηριακές υποδομές, στο προσωπικό, ιδιαίτερα μετά τη συνταξιοδότηση μεγάλου αριθμού εργαζομένων και μετά τη μείωση των αποσπασμένων. Ακόμη παρουσιάστηκαν τα προβλήματα στην αποτελεσματική φύλαξη του πανεπιστημίου λόγω έλλειψης προσωπικού, καθώς και το πρόβλημα με τις υψηλού κόστους εργολαβίες προσωπικού, ως αποτέλεσμα της μακρόχρονης πολιτικής μη έγκρισης θέσεων διοικητικού και τεχνικού προσωπικού. Στην ερώτηση του Πρύτανη του ΑΠΘ προς την ηγεσία του υπουργείου γιατί, εφόσον η οικονομική κατάσταση της χώρας ήταν τόσο κακή, δεν μειώθηκαν εγκαίρως οι θέσεις των εισαγομένων στα ΑΕΙ για τη φετινή χρονιά, αλλά και γιατί η κυβέρνηση επέτρεψε τόσο μεγάλο πλήθος μετεγγραφών προς τα κεντρικά πανεπιστήμια, δεν υπήρξε απάντηση. Ο Πρύτανης του ΑΠΘ τέλος παρουσίασε στη ηγεσία του υπουργείου το αίτημα της Συγκλήτου να εξαιρεθεί η ανώτατη εκπαίδευση από την πολιτική της λιτότητας.

Στο τέλος της Συνόδου, προς υλοποίηση της ομόφωνης απόφασης για επεξεργασία κειμένου προτάσεων για τις αλλαγές στην ανώτατη εκπαίδευση από την ίδια τη Σύνοδο των Πρυτάνεων, συστήθηκαν 4 επιτροπές, α) για το μοντέλο διοίκησης, β) για τα οικονομικά, γ) για τα ακαδημαϊκά θέματα και τα θέματα προσωπικού και δ) για τα ζητήματα της έρευνας. Τα μέλη των επιτροπών, αφού διαβουλευτούν με την ακαδημαϊκή κοινότητα και επεξεργαστούν τις θέσεις τους, θα συνθέσουν το τελικό κείμενο σε έκτακτη Σύνοδο των Πρυτάνεων, η οποία ορίστηκε για τις 10, 11 και 12 Δεκεμβρίου.

Στην αμέσως επόμενη Σύγκλητο του ΑΠΘ θα τεθεί προς συζήτηση το κείμενο των θέσεων του υπουργείου και θα ξεκινήσει η διαβούλευση για τις προτάσεις που το ΑΠΘ θα καταθέσει στη Σύνοδο των Πρυτάνεων σχετικά με τις αλλαγές στην ανώτατη εκπαίδευση.